PIV 2026 · Artikolo 298

★akcento

Litero A★ Fundamenta

Derivaĵoj en la artikolo 4
  1. akcenta
  2. akcenti
  3. senakcenta
  4. vortakcento
★ akcento
1 LING emfazo de unuo (silabo, morfemo, vorto, vortgrupo aŭ frazo) per pliigo de la sonforto aŭ per modifo de la alteco aŭ longeco, kun la celo distingi tiun unuon disde aliaj samnivelaj: la akcento en Esperanto estas ĉiam sur la antaŭlasta silabo Z ➞ tono; enklizo, proklizo; oksitona, proparoksitona, paroksitona.
1 Ne uzu akcento kun la senco de akĉento, nek de supersigno.
2 MUZI la relativa forto (emfazo) de difinita pulso aŭ tono.
3 (figurasence) klara kaj forta prononco de ĉiuj silaboj de vorto aŭ vortgrupo por reliefigi ties signifon: «sinjorino ne edzinigita, mi esperas?» diris sinjoro Snitchey kun akcento Z ➞ emfazi, insisti, marteli 3.
akcenta
1 rilata al akcento(j): ili akcente citis vian nomon
2 akcentita: akcenta silabo
akcenti tr
1 LING intensigi la prononcon de silabo aŭ vorto: mi forte akcentas la «tre» por ke li min komprenu Z jen estas la kaŭzo, kial la silaboj akcentitaj ofte restadis senŝanĝaj Z ➞ akĉento.
2 MUZI la unua pulso de mezuro (kaj de tono sur tiu pulso) estas nature akcentata
3 (figurasence) mi nur kompreneble forte akcentos, ke tio estas mia afero pure privata Z
senakcenta neakcentita: senakcenta silabo
vortakcento akcento 1 de vorto: la vortakcento falas en Esperanto senescepte sur la antaŭlasta silabo JWe