PIV · 6792
★izol/i
★izol/i (tr)
1 Apartigi de la aliaj, malhelpante ĉiajn komunikojn aŭ rilatojn: izoli leprulon B, tuberkulozulon, frenezulon; ⚥ izoli mikrobon (apartigi mikroban klonon); izolita domo en kamparo; sin izoli en sia funebro, laboro; la kalumnio izolis lin for de liaj amikoj; izoli frazon de la kunteksto; al vi, la longatempe izolita! Z; suferoj ne venas izolitaj Z. ➞ muro, baro.
2 ⏚ Ŝirmi kontraŭ ĉiu kontakto kun korpoj, konduktantaj elektron: oni devas zorge izoli la konduktilojn.
3 Ⓚ Apartigi: a) korpon for de la kemiaj substancoj, kun kiuj ĝi estas kombinita; b) substancon el miksaĵo.
4 Ⓣ Ŝirmi kontraŭ enlaso aŭ ellaso de varmo 3, akvo, bruo ks: izoli la murojn de domo kontraŭ bruoj.
izola. Rilata al izolado: izola bendo, materialo; vivi izole de la homoj. ☞ eltena, imuna.
izolado. Ago de iu kiu izolas: izolado de elektra drato, de lepruloj; la izolado de la malsanulo devos daŭri tri semajnojn.
izolaĵo. Materialo, uzata por izoli: elektra, kontraŭvarma, kontraŭfrida izolaĵo.
izoleco, izoliteco. Stato de iu, io izolita: la profunda arbara izoliteco Z.
izolejo. Loko, en kiu oni estas izolita: mi kuŝus kune kun la reĝoj, kiuj konstruas al si izolejojn X (tombojn).
izoliĝo. Stato de iu, kiu izolas sin: tie Ib loĝis en silenta izoliĝo Z; ⚥ interspecia izoliĝo (gena izoliĝo inter specioj pro kialoj i.a. geografiaj, ekologiaj, etologiaj, seksaj ktp); ⚥ seksa izoliĝo (pro baro al la seksa kuniĝo, pro produktado de nur sterilaj hibridoj ktp).
izolismo. Doktrino politika de regno, kiu celas izoli sin kontraŭ la najbaraj regnoj: la iama usona izolismo.
izolisto. Partiano de izolismo.
aerizolita Ⓣ Izolita per aero.
varmizoli. Provizi (ujon, konduktilon ktp) per varmizolaj envolvaĵoj.
varmizola. Izola kontraŭ varmo 3: ligno, aero, multaj plastoj estas varmizolaj; materialo el interplektaĵo de fibroj (el vitro, lano ks) estas varmizola pro enhavo de aero.