PIV
← Reen al D

PIV 2020 · 3153

dilat/i

dilat/i (tr)
1 ☐ Kaŭzi dilaton: varmo dilatas la korpojn; (f) kun okuloj dilatitaj de teruro.
2 ⚥ ⚕ Plilarĝigi orificon aŭ kavon de organo; pligrandigi la diametron de dukto aŭ vaskulo.
dilato ☐ Fenomeno, en kiu la amplekso aŭ la volumeno de gasa, likva aŭ solida substanco pligrandiĝas: koeficiento de varmodilato, de linia aŭ kuba dilato.
dilata. Rilata al dilato, dilatado: ⚥ vaskuldilata (Sin. vazodilata) hormono.
dilato, dilatado ⚕ Ago dilati: dilatado de la uretra kanalo.
dilatanto ❤ Muskolo, kiu dilatas organon (ekz. irison, naztruojn): pupila dilatanto (M. dilatator pupillae).
dilatebla. Tia, ke oni povas ĝin dilati. ☞ duktila, elasta.
dilateblo ☐ Propreco de ia materialo longiĝi sub la influo de tirforto.
dilatiĝi. Iĝi pli larĝa, pli vasta, pli ampleksa: gasoj dilatiĝas pro varmigo; dilatiĝo de la vagino ĉe la akuŝo.
dilatilo. Instrumento por dilati orificon.
dilatujo. Ujo, destinita por la dilato de substanco: ⏚ oledilatujo de transformilo.
maldilati
1 ☐ Fari, ke la volumeno de io malvastiĝu. ☞ kunpremi.
2 ⚥ ⚕ Malplilarĝigi orificon aŭ kavon de organo, malpligrandigi la diametron de dukto aŭ de vaskulo: vaskulmaldilata (Sin. vazomaldilata) hormono. Sin. konstrikti.