PIV 2026 · Artikolo 8387
★kontroli
Derivaĵoj en la artikolo 10
★ kontroli tr
1 detale esplori, ĉu io estas tia, kia ĝi devas esti: ŝi kontrolas la iradon de aferoj en sia domo MT juna patrino, kontrolanta per sia rigardo la petolemajn movojn de du infanoj Z ni devas kontroli ĉiun vorton, ĉar alie li nin batos per silaboj Z kontroli la vortojn t.e. ilian formon per skribado oni ne povis Z estas necese kontroli fakton, antaŭ ol bazi sur ĝi tutan teorion la Lingva Komitato estas komisiita zorgi pri la konservado de Esperanto kaj kontroli ĝian evoluon kontroli la kalkulon de la hotelmastro, la nombron de la voĉdonintoj drinku tutajn tagojn, sed kontrolu viajn agojn gardu la konscion pri ili Z ekspertizisto kontrolas la kontojn de banko la ŝtato severe kontrolas la enmigradon
2 esplori, ĉu io estas konforma al supozo: oni iras al la kongresoj por kontroli, ĉu oni ĝuste ellernis la lingvon mi volas definitive kontroli, ĉu mi povos ĉirkaŭrigardi, kvazaŭ por kontroli, ĉu vere minacas lin danĝero B ➞ ekzameni, inspekti.
kontrolo
1 detala esplorado, ĉu io estas tia, kia ĝi devas esti: ne kredu al parolo sen propra kontrolo Z se vi sendis malsaĝulon, sendu kontrolon post la malsaĝulo Z la konkurso okazis sub la kontrolo de la publiko
2 administracia ekzameno pri reguleco aŭ ekzakteco de io: la Liganoj komisias la Ligon por la ĝenerala kontrolo pri la plenumado de la interkonsentoj ĉiu povos ĉiam sendispute difini la grandecon de la voĉoj de ĉiu klubo, dum alie kontrolo estos tute ne ebla Z jen estas la kalkulo pri la tabernaklo, kiu estis kalkulita sub la kontrolo de Itamar MT tiu Supera Kortumo havas la kontrolon de la buĝetaj elspezoj
kontroladi daŭre kontroli: kontroladi sian lernadon, komparante siajn proprajn tradukojn kun la tradukoj presitaj
kontrolebla tia, ke oni povas ĝin kontroli: rigardu la faktojn, la longe jam ekzistantajn, de ĉiu facile kontroleblajn sendubajn kaj nemalkonfeseblajn faktojn Z nekontrolebla aserto
kontrolilo
1 rimedo por kontroli: la «Fundamento de Esperanto» devas troviĝi en la manoj de ĉiu Esperantisto kiel konstanta kontrolilo FA
2 TEKN aparato, per kiu oni elektre aŭ meĥanike kontroladas iun procedon.
kontrolisto oficisto komisiita kontroli: la voktoj de la popolo kaj ĝiaj kontrolistoj MT fervoja kontrolisto de la biletoj kontrolisto de la kontoj
biletkontrolisto kontrolisto de biletoj: la aŭtoro laboris kiel biletkontrolisto en busoj OE ➞ biletisto.
opinikontrolo = (prefere) opinisondo.
prezkontrolo registara regado de la prezoj de servoj kaj varoj.
senkontrola
1 ne disponanta kontrolilon: antaŭ la tempo de skribado la memoro senkontrola ne bone tenadis la vortojn Z
2 ne submetita al kontrolo: senkontrola povo kondukas al diktatoreco ili ĝiradis ĉekojn tute senkontrole
trakontroli plene aŭ ĝisfine kontroli: tiuj ĉi frazistoj simple ne volas trakontroli tion, pri kio ili parolas Z ĉio ĉe ili estas preciza, kiel trakontrolita kalkula tasko Z trakontrolita multipliko