PIV 2020 · 16443
★vast/a
★vast/a
1 Tia, ke ĝi kovras grandan spacon, havas grandajn dimensiojn en ĉiu direkto: vastaj k herboriĉaj kampoj Z; vasta kaverno Z, ĝardeno, arbaro; vasta panoramo prezentiĝis al ili Z; iri en la vastan mondon Z; (f) la parto plej vasta venos la lasta Z (kiu vivos, tiu vidos); kiu kaptas tro vaste, konservas malmulte Z.
2 Tia, ke ĝi intence ne strikte kovras la korpon: enkovritaj per tre vastaj manteloj Z; vasta pantalono, jupo; laĉu min pli vaste, mi petas. ☞ loza.
3 (f) Tia, ke ĝi tuŝas al multaj objektoj, havas grandan amplekson: tio estas vasta programo; vasta kulturo (ne specialigita); vasta klereco Z; vasta senco de vorto; iom vaste paroli pri la temo Z.
4 Λ Prononcata kun lango pli malalta k resonujo pli vasta, ol alia sono, kun kiu oni faras komparon.
vastaĵo. Io vasta: la vastaĵoj de la dezerto lin altiris.
vasteco. Eco de io vasta: la vasteco de liaj scioj estas mirinda.
★vastigi
1 Fari ion vasta: iom vastigu la bluzon; ho, se Vi min benus k vastigus miajn limojn! X.
2 (ark.) Propagandi (Vd disvastigi 3).
3 ∆ (pp funkcio) Trovi alian funkcion, kiu konservas la valorojn de la donita funkcio, sed havas pli grandan argumentaron: oni ne povas vastigi la logaritmon al funkcio holomorfa en la tuta ebeno.
vastigo ∆ La operacio vastigi funkcion.
vastigaĵo ∆ La funkcio, kiu rezultas de vastigo: la rimana ζ-funkcio estas meromorfa vastigaĵo sur la tutan ebenon de la serio ζ n− s, s > 1.
vastiĝi. Iĝi vasta: la krizo iom post iom vastiĝis al la tuta kontinento.
disvastigi
1 Dise etendi: la cigno disvastigis la flugilojn Z.
2 Dise eligi: kian brilon la suno disvastigis! Z; la forno disvastigas senfine agrablan varmon Z; la brilo, kiun ĉirkaŭ si disvastigis Kala Z. ☞ elradii.
3 (f) Diskonigi vaste: disvastigi malpacon X, famon B; la plej multe disvastigita lingvo en Ĉinujo estas la mandarena; tre disvastigita opinio.
disvastigo, disvastigado. Ago de iu, kiu disvastigas: zorgi pri la disvastigado de nia lingvo Z; la disvastigado de la novaĵoj estas la celo mem de la gazetoj k radioelsendoj.
disvastiĝi. Iĝi vaste
1 disigita: liaj brutaroj disvastiĝis sur la tero X
2 diskonata: la nova religio, kiu jam disvastiĝis en ĉiuj pli sudaj landoj Z; lia influo tre disvastiĝis.
spacotempa disvastiĝo ☼ Variado de la geografia disvastiĝo de vivulo en la tempo.
★malvasta
1 Tia, ke ĝi kovras malgrandan spacon, havas malgrandajn dimensiojn en ĉiu direkto: malvasta kesto, ĝardeno, placo; la vojo estis tiel malvasta, ke ili devis rampi sur la manoj k la piedoj Z; malvasta (mallarĝa) strato Z; malvaste loĝigita familio.
2 Tia, ke ĝi intence strikte fermas la korpon: malvasta bluzo, pantalono; butonumi iun malvaste Z (p; f: severe trakti).
3 (f) Tia, ke ĝi tuŝas malmultajn objektojn, havas malgrandan amplekson: malvasta spirito B; nia afero ne estas malvaste partia Z.
4 (f) Intima: ili vivis en malvasta komuneco Z; inter la unuaj demandoj k la lasta ekzistas malvasta ligiteco Z.
5 Λ Prononcata kun lango pli alta k resonujo pli malvasta, ol alia sono, kun kiu oni faras komparon.
malvasteco. Eco de io malvasta: la malvasteco de kelkaj Parizaj loĝejoj estas terura; (f) la malvasteco de liaj monrimedoj ne ebligas al li vojaĝi.
malvastigi
1 Fari malvasta: se vi aĉetos novan ŝrankon, vi ankoraŭ pli malvastigos la liberan spacon; malvastigi la kampon de siaj esploroj; (f) tiom neniu estas malvastigata en siaj rajtoj Z.
2 ∆ (pp funkcio) Trovi alian funkcion, kiu havas pli malgrandan argumentaron, kie ĝi konservas la valorojn de la donita funkcio.
malvastigo ∆ La operacio malvastigi funkcion.
plivastigi. Igi pli vasta: plivastigi manikon B; ili (la judoj) ne havis la rajton plivastigi sian kvartalon Z.