PIV 2026 · Artikolo 9498
lizo
Derivaĵoj en la artikolo 10
lizo
1 detrua dissolvo:
a BIOL transformo de ĝelo al solo 2, per aldono de akvo, pro la efiko i.a. de enzimoj: ĉiuj digestaj fenomenoj reduktiĝas al lizoj
b BIOL MEDI detruo de ĉeloj aŭ de histoj pro la efiko de agantoj fizikaj, ĥemiaj aŭ biologiaj: mikroba lizo ➞ lizosomo; ĉelolizo, fibrinolizo, nukleolizo.
2 KEMI malkombino de komponita substanco al iuj el ĝiaj kunmetaĵoj.
1 En kunmetaĵoj, se la maldekstra elemento estas nomo de molekulo, la signifo estas «lizo de» (glukolizo, lip(id)olizo, proteinolizo), dum se ĝi estas lizrimedo la signifo estas «lizo per» (elektrolizo, fotolizo).
➞ hidrolizo, keratolizo, lipolizo, pirolizo.lizi tr fari lizon al io: post koaguliĝo la lakto estas lizita en la stomako viruso lizas ĉelon
liziĝi iĝi lizita: ĉelo liziĝas
elektr1oliza rilata al elektrolizo: elektroliza determinado de kupro elektroliza determinado de arĝento
elektr1olizi tr FIZI KEMI malkomponi elektroliton per kurento.
elektr1olizo KEMI ĥemia malkomponiĝo produktata per elektra kurento pasanta tra likvo aŭ solvaĵo enhavanta jonojn.
proteinoliza malkombinanta proteinojn: proteinoliza enzimo