PIV 2026 · Artikolo 2693
1★ĉelo
Derivaĵoj en la artikolo 34
- ĉela
- ĉelar/a
- ĉelar/o
- miel/a ĉelar/o
- ĉelet/o
- bar1/tavol/a ĉelo
- celĉelo
- eksterĉela
- element/a ĉelo
- fotovolta/a ĉelo
- gluoĉelo
- grasoĉelo
- lakt/o/sukoĉelo
- lateks/oĉelo
- lipoĉelo
- lum/elektr1/a ĉelo
- lumĉelo
- nerv/oĉelo
- ov1oĉelo
- palis/a ĉelo
- pigment/oĉelo
- plurĉela
- plurĉelul/o
- praĉelo
- sang/oĉelo
- blank/a sang/oĉelo
- ruĝ/a sang/oĉelo
- seks/oĉelo
- selen1oĉelo
- sperm/oĉelo
- stom/a ĉelo
- sunĉelo
- ŝvan/a ĉelo
- unuĉelul/o
1 ★ ĉelo
1 ARKI malgranda ĉambro, plej ofte por unu sola persono, en monaĥejo, malliberejo k.s.: ĉelo de ermito li havas nek ĉelon, nek kelon estas malriĉa Z ➞ budo, kabineto, kajuto, kamero, karcero, kiosko; ĉelveturilo.
2 ZOOL ĉiu el la sesflankaj kavetoj en vaksa masivo, kie abeloj metas mielon kaj ovojn. ➞ miela ĉelaro.
3 BIOL plej malgranda vivanta unuo, kiu konsistigas la vivulajn histojn aŭ la tuton de la unuĉelaj vivuloj: ĉelo konsistas el membrano kaj ĉelplasmo, kiu enhavas organetojn eŭkariota ĉelo prokariota ĉelo ➞ ĉelmembrano, ĉelmuro, ĉelnukleo, ĉelplasmo, ĉelskeleto; hifo, histo, plasmodo, sifono, sincitio.
5 FIZI vakua tubo aŭ ampolo enhavanta ian teĥnikan organon: ĉelo de Karolus ĉelo de Kerr ➞ lumelektra ĉelo
6 (figurasence) ĉiu el pluraj kvadrataj dividaĵoj de surfaco: antaŭtuko kun bluaj ĉeloj Z la 64 ĉeloj de la ŝaktabulo
7 POLI en komunistaj partioj baza grupo de partianoj.
9 MATE KOMP ero en tabelo aŭ kalkultabelo ĉe la kruciĝo de kolumno kaj vico.
ĉela rilata al ĉelo; enhavanta ĉelojn: ĉela kerno ĉela ŝtofo ➞ ĉelafina.
ĉelara konsistanta el ĉelaro: ĉelara formacio ĉelara ŝtofo pli dolĉaj, ol mielo kaj ĉelaraj mielgutoj MT
ĉelaro grupo de ĉeloj. ➞ miela ĉelaro.
miela ĉelaro amaso de seslateraj, prismaj ĉeloj konstruitaj el abelvakso de mielabeloj en sia abelujo por enhavi siajn ovojn, larvojn, pupojn kaj stokojn de mielo kaj poleno.
ĉeleto ANAT BOTA alveolo.
bar1tavola ĉelo FIZI lumelektra ĉelo kun baranta tavolo.
celĉelo BIOL ĉelo selekte trafita de specifa aganto, kiel ekzemple viruso, medikamento aŭ hormono.
eksterĉela BIOL situanta aŭ okazanta ekster ĉelo(j).
elementa ĉelo FIZI GEOL plej malgranda struktura elemento de kristalo.
fotovoltaa ĉelo ELEK lumelektra ĉelo: la fotovoltaan ĉelon inventis Charles Fritts jam en 1883 BDW
gluoĉelo BIOL specialiĝinta ĉelo, kiu produktas gluecajn substancojn, aŭ kiu ligas aŭ kaptas predon aŭ diversajn objektojn per gluecaj materioj aŭ strukturoj, aŭ kiu simple aspektas glata kaj gelateneca.
grasoĉelo ANAT specialiĝinta ĉelo de grasa histo.
lateksoĉelo BOTA laktosukĉelo.
lipoĉelo BOTA stoma ĉelo.
lumelektr1a ĉelo, lumĉelo ELEK organo por transformi lumon en elektran energion. Sin. fotoĉelo.
nervoĉelo BIOL neŭrono.
ov1oĉelo BIOL ovolo.
palisa ĉelo BOTA ĉelo de la palisa parenkimo.
pigmentoĉelo BOTA ANAT pigmento-riĉa ĉelo, ekz. de la haŭto de bestoj (melanocito) aŭ de la epidermo de plantoj.
plurĉela konsistanta el pluraj ĉeloj. ➞ plurĉelulo.
praĉelo ZOOL BIOL MEDI ĉelo, kiu kapablas sub la influo de diversaj faktoroj dividiĝi kaj plidiferenciĝi por produkti funkciantajn ĉelojn de korpa organo aŭ sistemo: oni stimulas la naturan formadon de la dentino, kiu riparas damaĝojn per la mobilizado de praĉeloj kuŝantaj en la dentopulpo JCM
sangoĉelo ZOOL BIOL MEDI ĉelo, kiu estas produktita en la medolo kaj troviĝas ĉefe en la sango.
blanka sangoĉelo senkolora ĉelo de la sango kaj de la limfo, funkcianta en la imuna sistemo: la sango de plenkreska homo entenas du specojn de blankaj sangoĉeloj, la granulocitojn kaj la limfocitojn Sin. blanka globulo, leŭkocito. ➞ leŭkocitozo.
ruĝa sangoĉelo ruĝa ĉelo troviĝanta ĉefe en la sango de vertebruloj, sennuklea ĉe mamuloj, enhavanta hemoglobinon. Sin. ruĝa globulo, eritrocito. ➞ hemoglobino, eritroblasto, hipereritrocitemio.
seksoĉelo BIOL gameto.
spermoĉelo BIOL spermatozoo.
stoma ĉelo BOTA ĉiu el la specialaj ĉeloj, ĝenerale duopaj kaj lipformaj, ĉirkaŭantaj la ostiolon de stomo. Sin. lipĉelo.
sunĉelo = (prefere) lumelektra ĉelo.
ŝvana ĉelo ĉelo de la periferia nerva sistemo, kiu ĉirkaŭvolvas nervan fibron.