PIV 2026 · Artikolo 14039

★senti

Litero S★ Fundamenta

Derivaĵoj en la artikolo 33
  1. senti si/n
  2. senta
  3. sento
  4. sentebl/a
  5. sentem/a
  6. sentem/o
  7. sentem/ec/o
  8. sentem/ig/i
  9. sentem/iĝ/i
  10. sentig/i
  11. sentiĝ/i
  12. sentiv/a
  13. sentiv/ec/o
  14. sentum/o
  15. antaŭsenti
  16. antaŭsento
  17. delikatsenta
  18. eksenti
  19. flarsenti
  20. flarsento
  21. frost/osentem/a
  22. kulp/osento
  23. kunsento
  24. kunsentem/o
  25. lumsentem/a
  26. nesentebl/a
  27. nesentem/a
  28. prem1sento
  29. sensenta
  30. spursento
  31. tikl/osentem/a
  32. trosentem/a
  33. vetersentem/a
★ senti tr
1 ricevi sensaĵon, precipe pertuŝan aŭ internan, kiu aperas en la konscio kun ia impreso: oni povis vidi, ke ŝi estas vera reĝidino, ĉar tra la dudek matracoj ŝi sentis la pizon Z li sentis malvarman manon sur sia frunto neĝis, sed la malvarmon ŝi ne sentis tie oni sentas nenian bloveton de l’ vento sur ĉiuj stratoj estis sentata la odoro de ansera rostaĵo Z senti la pulson en siaj arterioj mi ne plu sentas miajn piedojn pro frostiĝo en la dormo oni sentas nek malsaton nek soifon Z de fremda dento ni doloron ne sentas Z estis al ŝi, kiel kvazaŭ ŝi sentus, ke ŝia koro disŝiriĝas Z fajron sentas mi interne Z
pri doloro oni batas per vipo, por ke sentu la ripo Z eĉ muŝo sentas, kiam vi ĝin turmentas Z ili frapis min, sed mi ne sentis MT posedi la povon pensi kaj senti Z
(figurasence) plumo ne sentas, papero silentas Z ➞ sensi, percepti.
2 ricevi en la konscion ian impreson: senti timon Z senti ĝojon Z senti enuon senti ĝenon senti volupton senti la bezonon de io Z kion koro sentas, lango prezentas Z mi ne kapablas esprimi, kion mi sentas priskribi ĉiujn suferojn kaj turmentojn, kiuj tie infere estis sentataj Z ➞ ĝui, sperti.
3 havi konscion pri io, pri kio oni ne kapablas doni racian klarigon: mi sentas, ke tiel devus esti tiun uzon de la vorto mi sentas iel fremda al la spirito de la lingvo Vi, kiun ĉiuj malsame prezentas, sed ĉiuj egale en koro Vin sentas Z vi ĉiuj sentas, ke ĝi la verda standardo estas io pli, ol simpla signo de lingvo Z
4 SCIE reagi al eksteraj fizikaj, ĥemiaj aŭ biologiaj cirkonstancoj. ➞ sensi.
senti sin konscie esti ia: li sentis sin malsana Z tiu ĉi lasta sentas sin forta kaj fiera Z kiel vi vin sentas? Z se vi ne sentas vin sufiĉe forta, tiam iru returne Z li sentis sin tiel malfeliĉa, ke li malbenis la tagon, en kiu li estis naskita FE por kia okupo vi sentas vin pleje kapabla ? Z sentu vin tute kiel hejme Z unuj sentas sin hejme en la odoro de la drinkejo Z mi min sentas nun ne tute bone Z la knabo apartenis al la familio, li tie sentis sin bone Z
senta rilata al sento.
sento
1 konsciata sensaĵo: agrabla sento de varmo Z senforte Anneto falis sur la teron, ŝi havis plu nek pensojn nek sentojn Z estis ja vespero de Silvestro, kaj tiu penso okupis ĉiujn sentojn de la malgranda knabino Z por Inger tio estis terura sento, stari kiel postamento Z ŝi havis la senton, kvazaŭ ĉio en ŝi konsumiĝis Z
2 stato de la konscio, estigita de nemateriaj nesensaj kaŭzoj: lia vizaĝo povis laŭvole esprimi ĉiajn sentojn, mokon, honton, surprizon, admiron, malamon ... maldolĉa sento de neplenumita espero Z la knabeto rigardis kun pia sento la grandan malnovan sonorilon Z li estas sindetenema en la esprimado de siaj sentoj Sara havis la senton, kvazaŭ ŝi denove estas malgranda knabineto Z pia sento de agrableco tiris la belan Saran al la krado Z strangaj sentoj konfuzis lian animon la homoj havas tian naturon, ke oni povas ilin venki nur per la sentoj Z la kongreso devas efiki sur la sentojn kaj fari impreson grandan kaj neforgeseblan Z esprimi al li tiujn bonvolajn sentojn, kiujn ni ĉiuj havas por li Z speciale, rilate amon pri miaj sentoj vi ne rajtas dubi! ➞ emocio, koro 1, pasio.
3 neintelekta kaj iel instinkta kapablo taksi aŭ juĝi: neklara sento pri la malforta baro, kiu estas inter la feliĉa patra domo kaj la honesta amo de la bela knabino Z volo kaj sento faras pli ol prudento Z sama gento, sama sento Z formo, kontraŭ kiu protestis mia lingva sento Z konsiliĝu nur kun personoj, kiuj havas filologian senton Z iliaj paroloj estas kontraŭaj al iliaj propraj sentoj Z ➞ opinio, senco.
4 (evitinde) = senso: ĉe li precipe akrigita estis la sento de aŭdado Z
sentebla
1 tia, ke ĝi povas esti sentata: apenaŭ sentebla gusto de brulo jen la printempaj ventegoj fariĝis senteblaj Z bonstato estis sentebla en la domo Z ➞ rimarkebla.
2 tia, ke ĝi faras gravan impreson: estas inter ili sentebla diferenco de talento grandaj elspezoj, kiuj por mi estas sufiĉe senteblaj Z
sentema
1 havanta facile impreseblajn sentojn: misteraj sonoj, ne aŭdeblaj por la orelo, sed senteblaj por ĉiu animo sentema Z kiel sentema ĝi lia karaktero estas por la ĉarmoj de ia Frino! Z sentemaj kaj impresavidaj legantinoj Z resti indiferenta ĉe tia spektaklo! Ĉu do vi ne estas sentema?
2 SCIE tia, ke ĝi reagas al eksteraj fizikaj, ĥemiaj aŭ biologiaj cirkonstancoj: ŝia haŭto estas sentema al tiu ungvento organismo sentema al iu drogo (figurasence) sentema aparato sentema pesilo sentema galvanometro reagantaj al etaj diferencoj ➞ lumsentema.
sentemo, sentemeco
1 karaktero de iu sentema: troigita sentemo afekta sentemo la vizaĝo estas desegnita de vi kun videbla sentemeco Z
2 kapablo ion senti.
3 BIOL kapablo de ĉelo aŭ ĉelaro reagi al eksteraj aŭ internaj ekscitoj: sentemeco de la nerva sistemo
4 FIZI kapablo de mezurilo aŭ substanco reagi al eĉ tre malgrandaj kvantoj aŭ valoroj k.s.: sentemeco de fotografia plako sentemeco de elektrokardiografo sentemeco de radioricevilo
sentemigi
1 igi ion sentema.
2 BIOL MEDI igi vivulon, organon aŭ histon sentema al ia fizika, ĥemia aŭ biologia aganto: sentemigita al la sulfamidoj
sentemiĝi
1 iĝi sentema.
2 BIOL MEDI iĝi sentemigita.
sentigi igi iun senti ion: ankaŭ al vi li sentigos sian skurĝon Z vi sentigis al via popolo pezan sorton MT la neniam esperita amo, kiu subite estis sentigita al ŝi Z
sentiĝi iĝi sentata: letero, en kiu sentiĝis nerevokebla decido HVa la malvarmo ordinare nur tiam sentiĝas plej forte Z traduko sentiĝas bona, kiam la teksto uzas la apartaĵojn de la koncerna lingvo CPi
sentiva = (prefere) sentema.
sentiveco = (prefere) sentema.
sentumo = (prefere) senso.
antaŭsenti havi instinktan malprecizan kaj malklaran ideon pri la estonteco; neklare kaj senpruve esperi aŭ timi: la maljuneco amas la izolecon kvazaŭ antaŭsentante la tombon B mi forlasas Amalion, mi antaŭsentas, kvazaŭ ĝi estas por ĉiam Z mi kvazaŭ tion antaŭsentis: la tutan nokton mi sonĝis pri iaj du ratoj Z
antaŭsento tia neklara sento, ke io devas okazi: interna malbona antaŭsento malvarmige leviĝis en ŝi Z promenadi kun feliĉa antaŭsento de bona tagmanĝo Z en liaj okuloj kvazaŭ naĝis feliĉaj rememoroj kaj antaŭsentoj Z
delikatsenta havanta tre delikatajn sentojn: tiel delikatsenta povis esti nur vera reĝidino! Z
eksenti subite senti ion: li eksentis subite en sia koro, ke li ne povas toleri Mortenon Z nur nun ŝi eksentis, kiel forte lacigita ŝi estas Z ŝi estis jam proksime de la pordo, kiam ŝi eksentis, ke oni tenas ŝin je la brako Z okulo ne atentas, dorso eksentas Z kiam ŝia patro ekvidis ŝin en tia stato, li eksentis teruron Z
flarsenti ekkoni ion per flarado: jam mi flarsentas la odoron de la manĝejo Z oni povis flarsenti, kiaj manĝaĵoj estas pretigitaj en la urbo Z de malproksime ĝi la ĉevalo flarsentas la batalon MT
flarsento flarado 2: mia flarsento diras al mi, ke troviĝas floroj en la salono! Z
frostosentema tia, ke ĝi malbone reagas al frosto: frostosentemaj plantoj Sin. frostema.
kulposento malagrabla sento de punindeco pro propra malbona ago.
kunsento simpatio: esprimi al iu sian kunsenton MT
kunsentemo PSIK empatio.
lumsentema tia, ke ĝi reagas al lumo.
nesentebla tia, ke oni ne (aŭ preskaŭ ne) povas ĝin senti: fari nesenteblajn progresojn
nesentema ne facile impresebla: nesentema koro ➞ senkora.
prem1sento = (prefere) angoro. ➞ streso 3.
sensenta havanta nenian senton: sensenta kadavro (figurasence) sensenta li estas, kiel ŝtipo
spursento
1 ĉe besto akra flarsenso.
tiklosentemasentema al tiklado.
trosentema havanta tro delikatan sentemon, iel malsanecan.
vetersentema facile influata de ŝanĝiĝoj de la vetero.