PIV 2026 · Artikolo 5771

★hela

Litero H★ Fundamenta

Derivaĵoj en la artikolo 8
  1. helo
  2. helec/o
  3. helig/i
  4. helig/o
  5. heliĝ/i
  6. dishelig/i
  7. malhela
  8. malhelig/i
★ hela
1 donanta aŭ ricevanta fortan vivan lumon: en hela luma tago Z hela fajro hela ĉielo hela ĉambro hela vetero en la tago ni vidas la helan sunon FE la domo forbrulis en helaj flamoj Z jen fluegas la hela sango, kaj vi kuŝas sur la tero Z sur la hela fono lumigata de la lampo aperis B la steloj hele lumis B unu el tiuj printempaj noktoj varmetaj kaj hele stellumaj Z ➞ brila, klara 1, luma, serena.
2 koloro enhavanta multe da blanko: hela ruĝo skarlato hela bluo de la ĉielo hele flava ➞ helkolora, pala.
3 vigle aŭ akute sonora: Dio donu, ke via voĉo ne estu perdinta sian helan sonoron Z la vizaĝoj kaj voĉoj fariĝadis helaj pro gaja humoro Z la koko
Per sia laŭta, forta, hela voĉo
El dormo vekas dion de la tago Z
hele sonantaj trumpetoj ➞ akra ① 2, klara ① 2.
helo ASTR intenso de la luma energio de stelo aŭ alia astro: ŝajna helo tia, kia ĝi aperas al observanto sur la tero absoluta helo la tuta energio elradiata de stelo aŭ alia astro ➞ magnitudo.
heleco eco de io hela: kiam la lumantan dion la sunon sekvas de malproksime la luno, ni havas la helecon tage kaj la helecon nokte B
heligi fari ion hela: brila lumo heligis la ĉambron (figurasence) mirinda lumo heligis la plej internajn korfaldojn heligi fotografaĵon per bano
heligo FOTO procedo por malpliigi la kontrastojn de negativo.
heliĝi iĝi hela: heliĝas la vetero lia zorgoplena vizaĝo heliĝis je ŝia vido
disheligi igi ion radii hele: disheligu la fajron! skui ĝin tiel, ke la flamoj heliĝas Z
malhela
1 malforte lumanta: malhela nokto malhela vetero malhela arbaro malhela karcero la malhela kurteno forŝiriĝis de antaŭ la ĉielo Z malhele fluadis la rivero
2 enhavanta malmulte da blanko; intense kolora: malhela ruĝo karmezino malhela verdo de l’ furioza maro malhele blua robo
malheligi fari ion malhela: la eklipso malheligis la tutan ĉielon iom malheligita flavo la fatala sciigo malheligis la ĝojan feston