PIV 2026 · Artikolo 16357
★vakso
Derivaĵoj en la artikolo 13
★ vakso
1 substanco blanka aŭ helflava, algluiĝema kaj knedebla, sekreciata de abeloj kiel materialo de iliaj ĉeloj, iafoje uzata por fari kandelojn, por modli k.s.: kiel vakso fandiĝas de fajro MT mola kiel vakso mildanima cignoj el vakso Z Sin. abelvakso. ➞ stearino.
2 KEMI sterido tre malfacile hidrolizebla, produktata de besto aŭ vegetaĵo. ➞ besta vakso, vegetaĵa vakso; prujnumo, spermaceto.
3 KEMI substanco analoga al vakso 1, ĥemie fabrikata: minerala vakso Sin. ozokerito parafina vakso k.a.
vaksa konsistanta el vakso aŭ aspektanta kiel vakso: vaksaj modlaĵoj (figurasence) ŝia vizaĝo fariĝis vaksa rilate malsanulon B
vaksi tr ŝmiri ion per vakso: vaksi la plankon B la malgrandajn pecojn la maljuna virino uzis por vaksi per ili sian fadenon ĉe la kudrado Z zorge vaksitaj mebloj ➞ vaksimaŝino.
vaksaĵo ZOOL vaksa membrano, ofte brile kolora, ĉe la bazo de la supra beko en certaj birdoj, ekzemple papagoj kaj rabobirdoj, tra kiu pasas la naztruoj.
abelvakso vakso 1.
kandelvakso vakso aŭ sebo por fari kandelojn.
modlovakso speciala vakso por modlado.
orelvakso flava substanco sekreciata en la orelo fare de la sebumaj glandoj. Sin. cerumeno.
parafinvakso blanka kristaleca parafino, simila al vakso, ekstraktata el mineralaj oleoj kaj uzata por kandeloj, medicino k.c.
sigelvakso miksaĵo el ŝelako, kolofono 1 kun terebintina esenco kaj pigmento, uzata por sigeli: stangeto el sigelvakso la kuiristino alfaris al ĝi la flikilo kapon el sigelvakso Z
skivakso grasa ŝmiraĵo uzata por faciligi la glitadon de la skioj.
tervakso miksaĵo de longmolekulaj hidrokarbonoj, de bruna ĝis nigra, produkto de natura oksidiĝo de nafto.Sin. ozokerito.
vegetaĵa vakso vakso, kiu igas akvoimuna la epidermon de folioj, fruktoj ktp.