PIV 2026 · Artikolo 1720

1★bati

Litero B★ Fundamenta

Derivaĵoj en la artikolo 54
  1. bati si/n
  2. bato
  3. batad/i
  4. batad/o
  5. bataĵ/o
  6. batiĝ/i
  7. batiĝ/o
  8. batil/o
  9. akv/obato
  10. albati
  11. albatiĝ/i
  12. bastonobato
  13. bruobati
  14. debati
  15. disbati
  16. divenbato
  17. ebenbati
  18. ekbati
  19. ekbato
  20. elbati
  21. enbati
  22. forbati
  23. fulm/obati
  24. fulm/obato
  25. glavobati
  26. hufobati
  27. interbatiĝ/i
  28. kor1obato
  29. korn/obati
  30. kunbati
  31. lavbatil/o
  32. martelobato
  33. orobati
  34. pavimobatil/o
  35. piedobati
  36. pugn/obati
  37. puls/obato
  38. punbati
  39. rebati
  40. rebatil/o
  41. rem1obato
  42. sabr/obato
  43. sort/obato
  44. stamp/obati
  45. stampbati
  46. svenbati
  47. ŝtip/obatil/o
  48. ter/e/nbati
  49. trabati
  50. trabati si/n
  51. vang/obati
  52. venk/obati
  53. viand/obatil/o
  54. volanobatil/o
1 ★ bati
1 tr iu ektuŝegi iun per rapida forta movo (ordinare per mano, piedo aŭ mantenata objekto): bati hundon bati ĉevalon per vipo bati kverelanton per pugno azenon komunan oni batas plej multe Z kiu batas edzinon, tiu vundas sin mem Z bati la buŝon al iu Z bati sian bruston Z ŝi batis sin per ambaŭ manoj sur la bruston pentosigne Z kion oni ankoraŭ batu en vi ? MT batanto povas argumenti, batato devas silenti Z
(analoge) li al ĉiu batas bluaĵojn sub la okuloj Z li en kolero sian pezan glavon
En la glacion batis Z
➞ draŝi, frapi, skurĝi, tani, vergi.
2 tr iu trafi ion per fortaj ektuŝoj, ordinare por pretigi: bati tapiŝon por senpolvigi bati ovojn por omleto batita kremo oni batas la oron, por provi ĝian valoron Z bati la veprojn por timpeli ĉasaĵon
(analoge) bati la tablon per pugno por akcenti diron bati la pavimon gapvagi vojon batitan herbo ne kovras Z
➞ kirli, lamenigi.
3 tr io skue kaj abrupte trafi ion: la maro furioze batas la digon altan arbon batas la fulmo Z ne ĉio batas, kio tondras Z greno batita de hajlo
4 tr ektuŝegi ion por sonorigi: bati la tamburon bati la gongon bati la tamtamon
(analoge) bati la takton bati la sturmon bati la retreton la horloĝo ĵus batis la kvaran
5 (figurasence) venigi punon aŭ malfeliĉon sur iun: Dio lin batu en tiu mondo kaj en ĉi tiu! Z se la sorto vin batas, mokantoj ne mankas Z Mi batus vin kaj vian popolon per pesto MT tempo flatas, tempo batas Z ➞ plagi.
6 tr venkobati: la Eternulo transdonis ilin en la manojn de la Izraelidoj, kaj ĉi tiuj batis ilin, kaj persekutis ilin ĝis Granda Cidon MT
7 ntr ĵetiĝi per ripetaj skuoj: en la mezo de la granda salono batis alta fontano Z pluvo batas en la fenestrojn eĉ en granda ventego, kiam la ŝipo saltas kaj batas Z dek blankaj cignoj sidiĝis sur la ĉaro kaj batis per siaj grandaj flugiloj Z batas ventopuŝo ho, mia kor’, ne batu maltrankvile Z (figurasence) batis la atendado en ĉies brusto Z ➞ barakti, pulsi.
8 ntr soni: jam la dekdua horo batis Z pro kio batas la tamburo? Z
9 ntr TEKN fari nenormalan bruan skuon: la motoro batas
bati sin
1 doni baton al si mem: birdo, kiu subite enflugis en ĉambron, freneze batas sin kontraŭ la murojn GMi
2 kolere interŝanĝi batojn: sinjoroj sin batas, servantoj vundojn ricevas Z se geedzoj sin batas, fremdulo restu flanke Z ➞ batiĝi, interbatiĝi.
bato
1 unuopa ago de iu, kiu batas, aŭ rezulto de tiu ago: jam ĉe la unua bato li falis li forkliniĝas tiamaniere, ke la batoj falas sur Georgon Z mi atakos, bato post bato, tiun ĉi kadukan vivon Z doni al iu la baton de morto Z doni la finofaran baton Z la dek du batoj de noktomezo
2 SPOR ektuŝego per pugno aŭ piedo en boksado aŭ batalsportoj: subzona bato estas malpermesata en angla boksado
3 (figurasence) subita malfeliĉo: batoj de l’ sorto ➞ sortobato Z la perfido de la edzino estis por li dolora bato
batadi ripete aŭ longe bati:
1 tr la vilaĝano batadis per la brakoj sian korpon, por forigi la malvarmon Z (figurasence) batadi la venton senutile penadi Z
2 ntr batadi kiel fiŝo kontraŭ glacio Z la infana koreto batadis per forto spasma Z
batado longa sinsekvo da batoj: li apenaŭ resaniĝis de la kruela batado batado de lakto kirlado de kremo produktas buteron MT trankviliĝu de l’ batado,
ho, mia kor’! Z
bataĵo ŝvelaĵo lasita de bato: sen ia kontuzo, nur sur la nazo malgranda bataĵo! Z
batiĝi
1 la branĉoj de la alnoj batiĝis al lia vizaĝo FSz
2 kverele bati sin 2: knaboj ludas, malpaciĝas, batiĝas VLa ➞ interbatiĝi.
batiĝo
1 kverelo kun interŝanĝo de batoj: vi implikas lin en batiĝojn kaj en friponaĵojn Z
2 TELE miksiĝo de du ondoj de proksimaj frekvencoj, produktanta aŭdfrekvencan signalon. ➞ heterodino.
batilo
1 ilo por bati: batilo por tapiŝoj batilo por lavi tolaĵon ➞ lavbatilo ➞ viandobatilo.
2 SPOR ilo por ĵeti pilkon: batilo de teniso ➞ rakedo.
akvobato forta skuo, kiu produktiĝas kontraŭ la parietoj de distribu-tubo, kiam, elfluiginte kelkatempe la akvon, oni abrupte fermas la kranon.
albati tr
1 abrupte alproksimigi ion al io: albati pordon ĵetfermi GEOL rokon albatas sableroj transportitaj de la vento kaj ŝtonoj transportitaj de la akvo ➞ albata erozio.
2 fiksi per batado: albati hufumojn al ĉevalo albati la kovrilon de ĉerko Z ili albatis la najlojn en kovrilon de ĉerko Z
albatiĝi (malofte)
1 iĝi albatita.
2 kolizii 2: albatiĝi kontraŭ la muro de riskoj supre priskribitaj MD ĉi tio ne albatiĝas al la sana prudento ACh
bastonobato unuopa bato de bastono: bona porcio da bastonbatoj Z
bruobati tr kunbati estigante bruon: la popolamaso brubatis la manojn B ➞ plaŭdi.
debati tr forpreni aŭ forigi ion per bato(j): kiam vi debatos la fruktojn de via olivarbo MT debati la kapojn al papavoj Z (figurasence) neniaj mokoj nin debatos de la vojo Z ➞ debati.
disbati tr dispecigi per batoj: Abraham disbatas per martelo la ŝtonajn idolojn Z ili venis kaj disbatis iliajn tendojn kaj ekstermis ilin MT el la tero disbatita per la piedoj fariĝis marĉo Z
(figurasence) dissaltos la obstinaj baroj,
Per la sankta amo disbatitaj Z
ĉiuj liaj revoj estis krude disbatitaj disbati ies argumentojn
divenbato LUDO ludo, en kiu okulbendita ludanto metas manon surdorse kaj devas diveni, kiu frapas ĝin.
ebenbati tr ebenigi ion per batado: ebenbatita vojo
ekbati tr subite bati; komenci bati: ni ekbatos kontraŭ iliaj kapoj kiel fulmotondro Z li ekbatis fajron per fajrilo Z la koko ekbatis la aeron per la flugiloj Z
ekbato ago ekbati: ekbato de nazo aperigas sangon MT ni estas atestantoj de la unua forta ekbato kontraŭ tiuj muroj inter la popoloj Z
elbati tr eligi ion per batoj: se li elbatos denton de sia sklavo MT li al la vivanto tuj elbatus ambaŭ okulojn Z elbati fajron el ŝtono elbati cindron el pipo
enbati tr pene enigi ion per batoj: enbati najlon en muron (figurasence) malfacilan problemon vi enbatis en mian kapon Z
forbati tr neniigi ion per bato(j): hajlo forbatis la rikoltojn la kapo sen la forbatitaj antaŭaj dentoj SPo la tondro de tiuj ĉi vortoj forbatis de mi ĉiujn miajn sentojn Z
fulmobati tr
1 trafi ion per fulmo.
2 (figurasence) doni subitan baton al iu kvazaŭ per fulmo: la decido de la CNI Indiĝena Nacia Kongreso fulmobatis iujn kaj agacis la aliajn MD
fulmobato
1 bato per fulmo: brulakcidentoj kaj fulmobatoj novaĵoj en gazeto SEn
2 (figurasence) subita ŝoko kvazaŭ per fulmo: unua fulmobato okazis jam en 1935, kiam membro estis subite malliberigita
glavobati tr bati per glavo.
hufobati tr ĉevalo bati per piedo: tio igis ŝin ĉevalinon baŭmi kaj hufbati laŭ tre danĝera maniero ALö ➞ kalcitri.
interbatiĝi kolere interŝanĝi batojn: niaj virinoj en la bazaro interbatiĝis Z ➞ bati sin 2, batiĝi 2.
kor1obato ĉiu el la ciklaj kontrahiĝoj (sistoloj) de la koro, percepteblaj kiel batoj kontraŭ la toraka parieto. ➞ pulso.
kornobati tr taŭro ktp bati per siaj kornoj.
kunbati tr bati objektojn unu kontraŭ alian: kunbati la dentojn Z kunbati la manojn Z
lavbatilo ilo por bati malsekajn vestojn dum lavado: la patrino staris en la akvo apud la lavbenko kaj batadis per lavbatiloj la tolaĵon Z
martelobato unuopa bato de martelo: tria persono per martelbato pregis la moneron WKl/RKl
orobati ntr per martelado doni al oro formon de tre maldika folio.
pavimobatilo aparato uzata por la batebenigo de pavimo.Sin. manramo.
piedobati tr bati per la piedo: Hermano piedbatas la plankon Z respondis dektrijara knabo, piedbatante la pilkon VVa
pugnobati pugni: li komencis lin pugnobati laŭ la plej moderna metodo JMe Karal pugnobatis la tablon CPi (figurasence) pugnobati politikan establon PGu
pulsobato sentebla bato de pulso 1: kiom da pulsobatoj en minuto?
punbati batpuni: la kondamniton al skurĝado oni irigis sur azeno kaj samtempe oni punbatis lin FDi
rebati tr
1 reciproki ion per bato: se en l’ unua fojo aŭ la dua
Hamleto trafos aŭ en tria fojo
Rebatos la ekbaton, tiam tuj
Ektondru laŭte ĉiuj pafilegoj Z
2 repuŝi ion per bato(j): rebati pilkon rebatu ilin, restas nur momento! Z (figurasence) rebati malbonan tenton Z
3 respondi al io per trafa kontraŭargumento: rebati argumenton mi eble povus tre facile, per malmulte da vortoj, rebati iliajn atakojn Z ➞ refuti.
rebatilo rimedo uzata por rebati 3: por ke tiu deklaracio povu servi kiel plej bona rebatilo Z
rem1obato ĉiu el la puŝoj faritaj per remilo en akvo.
sabrobato bato per sabro.
sortobato subita grava malfeliĉo.
stampobati, stampbati tr stampi ion per bato: puno por tiuj, kiuj aŭdacis stampbati siajn proprajn monerojn DJC
svenbati svenigi iun, precipe trafinte la kapon per bato. ➞ nokaŭto, boksado.
ŝtipobatilo aparato konsistanta el stegoj kaj el pezega bloko, alterne levata kaj faligata, por enbati ŝtipojn, fostojn k.c. en grundon. ➞ ramo ① 2.
terenbati bati ion aŭ iun ĝis la tero: la greno kuŝis kiel terenbatita Z
trabati tr rompi aŭ malfermi ion per batoj: unu ondego trabatis tabulon de la ŝipo Z trabati al si vojon en la neĝo trabati al si vojon inter la homoj Z
trabati sin antaŭenpuŝi sin, flankenigante la aliajn: ĉu eble vi ankoraŭ esperas trabati vin per bataliloj? Rigardu do ĉirkaŭen ! Z
(figurasence) jam de du vojoj vin forpuŝis la manko de iloj por sin trabati Z ĝi jam trabatos sin en la mondo Z
vangobati tr bati la vangon de iu per la mano.
venkobati tr venki iun en batalo: ĉi tie, kie Hannibalo venkobatis Flaminion Z la Izraelidoj estis venkobatitaj MT
viandobatilo KUIR batilo 1 uzata por moligi viandon antaŭ kuirado.
volanobatilo SPOR rakedo uzata en plumpilkado.