PIV 2026 · Artikolo 8918
1★kuŝi
Derivaĵoj en la artikolo 15
1 ★ kuŝi ntr
1 iu esti en horizontala pozicio, ordinare por ripozo: ĝis kiam, maldiligentulo, vi kuŝos? MT ĉiuj ankoraŭ kuŝis en profunda dormo Z li kuŝis senveste dum la tuta nokto MT Ezra preĝis kaj faris konfeson, plorante kaj kuŝante antaŭ la domo de Dio MT la granda sinjoro kuŝas malsana Z la bela Sara kuŝis sveninte Z la cikonia patrino kuŝis sur la ovoj kovis ilin Z ➞ kuŝloko, kuŝmaniero, kuŝtabulo.
2 iu sekskuniĝi en horizontala pozicio: Babelanoj venis al ŝi, por ame kuŝi kun ŝi MT ni ebriigu nian patron kaj ni kuŝu kun li, por ke ni aperigu de nia patro idaron MT
4 io konkreta esti metita sur io, laŭ sia plej granda surfaco: la krajono kuŝas sur la fenestro FE sur la tero kuŝas ŝtono FE jen kuŝas la ĉapelo FE jen kuŝas ja paro da galoŝoj! Z tie kuŝis tri aŭ kvar ludkartaroj Z la botelo kuŝis nun malplena kaj senkorka Z
(figurasence) la tuta nia afero ĝis nun kuŝas sur la ŝultroj de personoj, kiuj havas neniujn rimedojn Z sur kiu kuŝas respondeco por tiu sanga faro? Z
➞ sidi, sterniĝi.5 io konkreta okupi ian lokon aŭ situon: sur la lando kuŝas densa mallumo Z inter la Orienta maro kaj la Norda kuŝas malnova cigna nesto, kiu estas nomata Danujo Z sango verŝita kuŝas sub edzinbalkono G la malmoliĝinta tero kuŝas en nepriskribebla mallaŭto B kio post la montoj kuŝas, tio nin neniom tuŝas Z
6 io abstrakta troviĝi aŭ enesti:io senfine malgaja kuŝis en la okuloj Z ĉiuj malvirtoj, ĉiuj virtoj kuŝas en nia koro Z sur la terura infano kuŝas sorĉo Z en viaj rigardoj kuŝas konfeso Z la malfacilaĵo kuŝas ne en la strukturo de Esperanto, sed en tiu de la nacia lingvo la granda kontribuo de Kalocsay al nia lingvo kuŝas en tio, ke li kolektis, kribris kaj registris la vortojn proponitajn de aliaj MalR la potenco de ia organizo kuŝas en ĝia unueco
kuŝa rilata al kuŝo aŭ kuŝanto: kuŝa pozicio
kuŝado stato de kuŝanto: iom da kunmeto de la manoj por kuŝado; Kaj venos via malriĉeco MT
kuŝanto iu, kiu kuŝas.
kuŝejo
1 aranĝo el relative molaj objektoj, sur kiu oni kuŝas: mi parfumis mian kuŝejon MT ĉiun virinon, kiu ekkonis kuŝejon de viro, ekstermu MT malkovru la piedparton de la kuŝejo MT ŝi ripozis en kuŝejo de floroj kuŝejo de sovaĝa besto ➞ lito.
2 loko, kie kuŝas peco de maŝino, aparato: la kuŝejo de la risorto
3 fluejo.
4 GEOL erca aŭ mina tavolo.
5 PRAH ARKE tuto de la arĥeologiaj restaĵoj ekspluateblaj en iu loko. ➞ kuŝujo.
kuŝema mallaborema aŭ malema peni: hundoj mutaj, dormemaj, kuŝemaj MT
kuŝigi
1 meti iun tiel, ke tiu kuŝu: Doroteo volis kuŝigi ĝin la infanon ree en la lulilon FK la mortinta infano estas kuŝigita sur lia lito MT
2 meti ion tiel, ke ĝi kuŝu: kuŝigi botelon sur pajlo
kuŝiĝi
1 iu iĝi kuŝanta: kiam vi kuŝiĝos dormi, vi ne timos MT li iris kaj kuŝiĝis sur la infano kaj etendis sin sur li MT antaŭ ol ili kuŝiĝis, la homoj ĉirkaŭis la domon MT
2 iu sekskuniĝi en kuŝejo: venu, kuŝiĝu kun mi, mia fratino MT
3 io fali kuŝe: hakite, la granda poplo kuŝiĝis kun frakaso
kuŝujo geologia aŭ arĥeologia tavolo.➞ stratumo.
duonkuŝa rilata al pozicio inter kuŝa kaj sida: la pozon duonkuŝan ŝi ŝanĝis je pozo sida Z
interkuŝi troviĝi inter du aferoj, ekz. obstaklo: ŝi forigis ĉiujn interkuŝantajn malhelpojn Z
kunkuŝanto iu, kiu havas la saman kuŝlokon kiel alia.
subkuŝi tr
1 kuŝi sub io: la eksciteco estis granda, sed kompare senbrua pro la profunda doloro subkuŝanta ĝin HLu GEOL subkuŝanta tavolo
2 fali sub ies forto aŭ pezo: li subkuŝis en tiu lukto
3 (figurasence) esti submetita aŭ koncernata de io: tiu ago subkuŝas sub la leĝo de sakrilegio la subkuŝanta motivo
terenkuŝiĝi ekkuŝi sur la tero: ili estis devigataj preĝe terenkuŝiĝi sur la planko B li kuris al mi, kaj terenkuŝiĝis por montri al mi sian dankon AKr
tombokuŝi esti entombigita: ĉi tie tombokuŝas tre malfeliĉa homo Z