PIV 2026 · Artikolo 10217

★meti

Litero M★ Fundamenta

Derivaĵoj en la artikolo 53
  1. meto
  2. metad/o
  3. almeti
  4. antaŭmeti
  5. apudmeto
  6. demeti
  7. demeto
  8. demetad/o
  9. demetaĵ/o
  10. demetiĝ/i
  11. dismeti
  12. dismeto
  13. elmeti
  14. elmeto
  15. elmetad/o
  16. elmetaĵ/o
  17. elmetej/a
  18. elmetej/o
  19. elmetiĝ/i
  20. enmeti
  21. enmeto
  22. enmetaĵ/o
  23. formeti
  24. formetej/o
  25. intermeti
  26. intermetiĝ/i
  27. kontraŭmeti
  28. kunmeta
  29. kunmetiĝ/int/a
  30. kunmeti
  31. kunmeto
  32. kunmetad/o
  33. kunmetaĵ/o
  34. kunmetit/a
  35. manĝ/ometo
  36. manĝmeto
  37. ord/ometi
  38. ov1/o/demeti
  39. ov1/o/demetil/o
  40. primeti
  41. remeti
  42. submeti
  43. submeti si/n
  44. submetig/i
  45. submetiĝ/i
  46. submetiĝ/o
  47. supermeti
  48. surmeti
  49. surmeto
  50. trameti
  51. transmeti
  52. transmetiĝ/i
  53. transmetiĝ/o
★ meti tr
1 doni difinitan lokon al objekto; igi ion esti ie: la fiŝkaptistoj metis sur sin siajn vestojn Z mi metos sur min zibelan pelton Z oni ĝin angilon distranĉas kaj metas en la kaserolon Z ŝi metis ilin pezajn ŝtonojn super la senvivajn korpojn Z li metis la stangojn en la ringojn MT ŝi metis siajn brakojn ĉirkaŭ la kolon de Marion Z al kiu ajn oni devas meti la pugnon al la brusto, mi taŭgas por tio Z (figurasence) meti monon en entreprenon
2 doni difinitan lokon al persono; igi iun esti ie: meti infanon en liton B la ŝteliston oni metis en malliberejon Z meti iun sur la tronon meti sin sur la genuojn Z la malriĉaj lernejaj knaboj ne kantis, kiam tiu sinjoro estis metata en la teron Z Moseo, kiu estis metita de sia patrino sur la akvon de Nilo Z
3 doni difinitan efikejon aŭ koncernatecon al io abstrakta; igi ion trafi ien:meti demandon al iu meti plendon ĉe la juĝisto meti sur iun la tutan respondecon meti sur iun la kulpon ili metu sian fidon sur Dion MT meti sian esperon en la fuĝon meti sian atenton sur ion meti ĝojon en ies koron meti timon en ies koron metu do ĉi tiujn miajn vortojn en vian animon MT mi sentis, ke mi metas sur la karton ekzistadon mian Z meti ordon en sian paroladon meti limon al sia ambicio meti finon al la diskuto meti ion en forgeson Z
4 (figurasence) transigi iun aŭ ion en difinitan staton; igi iun aŭ ion esti ia: tiu ideo metis lin en bonan humoron Z David metis trionon de la popolo sub la disponon de Joab MT meti iun en embarason meti iun en danĝeron meti iun en mizeron meti Esperanton je la servo de la proletaro pri ideo ĝia praveco estas metita ekster ĉian dubon FK
meto ago, per kiu oni metas: ĉiu, kiu ne plenumos la leĝojn de via Dio , tuj estu juĝe kondamnata, ĉu al morto, , ĉu al meto en malliberejon MT la meto de reklamacio ĉe la ĝusta instanco meto de mono, de karto sur la tablon
metado
1 serio de agoj, per kiuj oni metas: la metado de la unua ŝtono de fakultato
2 ripeta ago, per kiu oni plurfoje metas: la konstanta metado de reklamo en gazetoj montriĝis vana
almeti
1 aldone meti: almeti plumon al ĉapelo almeti flankan tubon al aparato al tiu antaŭtimo sin almetis alia pli grava
2 meti proksime al: li prenis la fluton kaj almetis ĝin al la buŝo Z ŝi almetis la infanon al la brusto de la patrino Z la patrino almetis ĝin botelon al la buŝo kaj trinkis Z ili almetis sagon sian al la tendeno MT almetinte al negranda fajro poteton Z
antaŭmeti meti ion antaŭ iu; prezenti ion: ŝi antaŭmetis al ili kokidaĵon antaŭmetu viajn argumentojn MT
apudmeto apozicio.
demeti
1 meti flanken ion, kion oni havis sur si: la fremdulo demetis la ĉapelon B la geedzoj demetis de si siajn dimanĉajn vestojn Z demeti ringon de sia fingro demeti la ankron la ŝipanoj demetis la velojn Z li demetas la mikrofonon FSz (analoge) birdo k.s. demeti ovon
2 forigi de si ion abstraktan: demeti ĉian arogantecon demeti siajn pretendojn al io mi demetas mian vivon memvole NT demeti de si la antikvan Adamon Z demeti la pezan tradicion ELa
3 likvo lasi ion surfundiĝi: la rivero demetas orerojn metalo demetita sur la katodon
demeto, demetado ag(ad)o demeti: baldaŭ estos la demeto de mia tabernaklo karno NT la demeto de ovoj
demetaĵo io demetita: kalkuli la volumenon de la demetaĵo ➞ precipitaĵo, rekremento.
demetiĝi iĝi demetita: kun granda malfacileco demetiĝas mia vesto MT la metalo demetiĝas unuforme sur la tutan surfacon
dismeti
1 meti disa(j): li dismetis sian arĝentan manĝilaron la dismetitaj pecoj de horloĝo kiam la Plejpotenculo dismetis reĝojn sur la tero MT sidi kun dismetitaj kruroj FSz ➞ malkombini.
2 flosaĵo meti disen akvon, kies lokon ĝi okupas: la ŝipo dismetas dek mil tunojn
dismeto MARN la pezo de la akvo dismetata de flosanta ŝipo, kaj sekve la pezo de la ŝipo mem.
elmeti
1 estaĵo malkovri aŭ aperigi organon, iom elpuŝante ĝin: la drako elmetos siajn akrajn dentojn kontraŭ mian spadon Z elmeti la okulon kaj vidi nulon Z ĉu iu elmetus batale kontraŭ Mi dornojn ? MT
2 prezenti ion al ies vido aŭ flaro: elmetu mielon, muŝoj alflugos Z kion vi trovis ? elmetu ĉi tie antaŭ miaj parencoj MT nun mankas ankoraŭ, ke ni elmetu por vendado nian virgecon Z ĉiu pasanto povis bone pririgardi la elmetitajn komercaĵojn Z ➞ ekspozicii, elmontri.
3 prezenti ion sen ŝirmilo al io, kio efikas sur ĝin: elmeti substancon al radiado elmeti plakon al infraruĝa lumo oni fruktojn kaj grenon elmetas al respondaj influoj FK (figurasence) elmetu vian koron al instruo MT
4 lasi iun senŝirme al io malagrabla aŭ danĝera: ĝi la naturo elmetis nin nudaj kaj mizeraj sur la bordon de tiu ĉi mondo Z ĝis kie povas iri la decidemeco de persono, kiun oni elmetas al malespero Z la unuaj Esperantistoj pacience elmetadis sin ne sole al konstanta mokado, sed eĉ al grandaj oferoj Z elmeti infanon por ĝin pereigi en okazo de rifuzo vi ne estu elmetata al vana malagrablaĵo Z
(figurasence) lingvo artefarita dum longa tempo estas elmetata al senĉesaj ventoj Z ĉio alia estis elmetita al ruiniĝado Z
5 detale prezenti ion al la menso: li klare elmetis antaŭ mi sian tutan historion Z senpartie elmeti la problemon ĉio ĉi tio estis elmetata tiel detale kaj science, ke Z
elmeto, elmetado ago elmeti.
elmetaĵo io, kio estas elmetita.
elmeteja EKOL vivanta en loko elmetata al suno, vento, pluvo k.s.
elmetejo loko, kie oni ion elmetas al la vido. ➞ ekspozicio, vitrino, montrofenestro.
elmetiĝi iĝi elmetita:
1 pro graso elmetiĝis iliaj okuloj MT
enmeti meti ion en ion alian: enmeti pilolojn en boteleton enmeti librojn en ŝrankon enmeti fingron en la nazon enmeti datumojn en komputilon ➞ enigi.
enmeto ago enmeti: la enmeto de nia infano en la gimnazion Z ĝi postulus tre grandan unufojan enmeton de mono Z
enmetaĵo io enmetita: legu kaj forbruligu la enmetaĵon
formeti tr
1 flanken meti ion, pri kio oni ne volas plu zorgi: formeti la aferon en la keston de forgeso Z formeti ĝis la grekaj kalendoj ➞ arĥivo 1 Ⓔ Z infano formetita for de la mamo MT ➞ preterlasi, prokrasti.
2 definitive forigi de si: formetu tiun ĉi antaŭjuĝon Z formeti la malnovan homon NT formeti de si ĉian oficialan rolon Z formeti sian oficon ➞ abdiki, demisii, rezigni.
formetejo loko por iu aŭ io formetita: li trovas viron en la formetejo. Li kolere eltiras lin el la kaŝejo LBe bildoj por ĉiam metitaj en la formetejon de (malbonaj) memoroj MD eble tian malnovan skatolon vi trovos en la formetejo
intermeti
1 igi ion esti inter du aliaj aferoj: viaj manoj t.e. fingroj estos intermetitaj por kuŝo Z intermeti blankajn foliojn en libro tion mi scias, — intermetis la princo — sed kial? B intermetita propozicio intermetita parentezo
2 (figurasence) ekagi en afero, kiu koncernas plurajn aliajn personojn: ne intermetu vin inter geedzoj vane sin pro nobeloj Juĝist’ intermetas G ruzul’ indiferentan vorton intermetis
Pri procesoj G
➞ interveni.
intermetiĝi iĝi intermetita: inter la lango kaj la gorĝo intermetiĝos la rigora ŝnuro, kiu minacas min FPV multaj ne plu havas kun mi la sennuban rilaton, kiu antaŭe ekzistis. Ombro intermetiĝis CPi
kontraŭmeti meti ion kontraŭ io aŭ iu alia; prezenti ion kontraste aŭ opone: ili kontraŭmetas al li duoblajn fortojn B mi povas kontraŭmeti opiniojn nur proprajn HVa Esperantistoj povas kontraŭmeti al mi la Bulonjan Deklaracion kaj diri: «ni ne permesas» Z la ĉasisto akceptis la veton kaj kontraŭmetis sakon kun tia sama kvanto da oro B antitezo estas figuro, per kiu oni kontraŭmetas du malajn ideojn ILa
kunmeta, kunmetiĝinta BOTA malsimpla kaj konsistanta ĉe folioj el folieroj, ĉe infloreskoj el du aŭ pluraj infloreskoj kaj ĉe frukto el frukteroj: kunmetaj estas la folio de rozo kunmetaj estas la umbelo de karoto kunmetaj estas la frukto de frambo duoble kunmeta folio kun folieroj, kiuj mem konsistas el duavicaj folieroj mane kunmeta folio plume kunmeta folio ➞ maneca, plumeca ➞ divida, loba.
kunmeti
1 meti objektojn kunaj: li sidiĝis, kunmetis la manojn, eldiris vesperan preĝon Z kunmeti fortojn KEMI kunmeti substancojn por reakcio
2 maletendi ion tiel, ke ĝi okupu pli malvastan spacon: la Alpoj ŝajnis al li kvazaŭ la kunmetitaj flugiloj de la tero Z Ramzes ordonis kunmeti la tendojn B
3 aranĝi kune plurajn elementojn por formi tutaĵon: li povosciis el ŝtonoj kaj konkoj kunmeti tutajn ŝipojn Z pecoj da glacio, kiujn li kunmetadis en plej diversaj manieroj, por formi Z el nudaj radikoj kunmeti vortojn Z la vorto «bezonesti» estas kunmetita tute regule Z se oni volus kunmeti plenan registron de liaj bonaj ecoj Z
kunmeto ago kunmeti: saluti per kunmeto de la kalkanoj se esprimi ĝin per kunmeto de radikoj jam ekzistantaj estas tro neoportune Z
kunmetado ripeta aŭ daŭra kunmeto; maniero de la aranĝo: kunmetado de vortoj estas karaktera eco de la lingvo germana Z vortfarado uzas du procedojn: derivadon kaj kunmetadon
kunmetaĵo io kunmetita: KEMI formiĝas ĥemia kunmetaĵo LING se la ricevita kunmetaĵo estas tro longa aŭ nepreciza
kunmetita
1 tia, ke oni ĝin kunmetis: gazo, kiu kvazaŭ estis kunmetita el milionoj da stelformaj flokoj Z kunmetitaj manoj Z
2 LING konsistanta el la kunmeto de pluraj lingvaj elementoj por esprimo de unu kompleksa ideo: la formojn kunmetitajn (ekzemple: mi faradas, mi estis farinta ) — oni devas uzi sole tiam, kiam la senco ĝin necese postulas Z entute ni konsilas pli uzadi ĉiam formojn simplajn anstataŭ kunmetitaj Z
manĝometo, manĝmeto ĉiu el la sinsekvaj partoj de ceremonia manĝo, konsistanta el la diversaj pladoj, kiujn oni samtempe metas sur la tablon kaj samtempe formetas (supoj, fiŝoj, entreoj, viandoj, desertoj k.s.): poste oni donis la samajn manĝmetojn denove de la komenco Z ➞ servico.
ordometi meti ion laŭ ordo: en la ŝranko ŝi ordometis kelke da teleroj Z ➞ ordigi.
ov1odemeti ZOOL demeti 1 ovon.
ov1odemetilo ZOOL tuba organo, tra kiu ina insekto, fiŝo aŭ testudo demetas ovojn.
primeti pretigi lokon, metante sur ĝin laŭcele aranĝitajn aferojn: Elna primetis la kuirejan tablon por li. Kafo kaj kuketoj SJo oni prezentis teon kaj nur post ĉio ĉi tio oni primetis la tablon per oficialaj pladoj ĈinR primeti ŝaktabulon Sin. kovri 3. ➞ manĝometo.
remeti meti ion denove en la lokon, de kie oni ĝin formetis: remetu la okulvitrojn en ilian ujon remeti elartikigitan membron
submeti
1 meti ion en tian lokon, ke ĝi estas trafebla de io: kiu supren kraĉon ĵetas, sian barbon al ĝi submetas Z submeti substancon al paliga procedo via biciklo tie estos submetata al la pluvo
2 (figurasence) prezenti ion al ies priagado: submeti proponon al la atenta konsidero de la kolegoj submeti proponon al voĉdonado ŝi estis edukata hejme, neniam submetis sin al ekzameno Z opinio, kiun mi tute discipline submetas al la decido de la Akademio Z
3 (figurasence) meti ion sub ies influon, povon aŭ regadon: plenigu la teron kaj submetu ĝin al vi MT li submetis la tutan regionon al la povo de la Faraono B lando submetita al Romo ➞ subigi.
submeti sin cedi antaŭ io aŭ iu: mi discipline submetos min al ĉiuj decidoj de la plimulto Z mi ne havas la devon sklave submeti min al viaj deziroj Z Sin. submetiĝi.
submetigi igi iun submetiĝi:la kolonia spirito, kiu tiamaniere submetigis diversajn landojn MD ➞ obei.
submetiĝi submeti sin: eĉ la demonoj submetiĝas al ni per via nomo NT submetiĝi al ia komuna disciplino Z ili pli kaj pli submetiĝas al la leĝoj de tiu lando Z
submetiĝo ago aŭ stato de iu, kiu submetiĝas: vivi en humila submetiĝo al la kapricoj de la edzino virino lernu kun ĉia submetiĝo NT
supermeti meti ion super ion alian: supermetitaj bretoj
surmeti
1 meti ion sur ion alian: surmeti pansaĵon sur vundon surmeti la manojn sur iun (figurasence) kiam li surmetis tro pezajn impostojn , la popolo forpelis lin Z
2 meti ion sur sin kiel veston: kiu surmetas la zonon, ne fanfaronu kiel tiu, kiu ĝin demetas MT siajn linajn pantalonojn li surmetu sur sian korpon MT ŝi surmetis siajn vestojn kaj eliris Z surmeti siajn okulvitrojn Z
surmeto ago surmeti: surmeto rompas, komparo trompas Z
trameti tr
1 meti ion tra io alia.
transmeti
1 transigi: adresojn skribitajn per aliaj literoj transmeti en alfabeton latinan Z transmeti la globon en 2-dimensian mapon Ko transmeti oksigenon en la histojn ➞ komuniki 3.
2 = (prefere) transmisii.
transmetiĝi iĝi transmetita.
transmetiĝo ago transmetiĝi: transmetiĝo el naturo ordinara en naturon talentan estas malfacila transiro Z