PIV 2026 · Artikolo 15071
★ŝajni
★ ŝajni ntr
1 ekstere aspekti simile al io alia, tiel ke povas okazi aŭ efektive okazas interkonfuzo aŭ eraro:
kun substantiva, adjektiva aŭ infinitiva predikativo nia lingvo devas ne ŝajni bona, sed esti bona Z iufoje vojo ŝajnas ĝusta al homo, Kaj tamen ĝia fino kondukas al la morto MT ili ŝajnas indiferentaj Z la arbaro ŝajnas ploranta pri la printempo Z nia ideo en ĉi tiu lando ŝajnis tute mortinta Z la Esperantistoj tute ne estas tiaj fantaziistoj, kiaj ili ŝajnas al «praktikaj» homoj Z li ŝajnas homo prudenta kaj honesta B tio ŝajnas oro la ŝipo ŝajnis esti garnita per mil okuloj Z la miro de la policestro ŝajnis atingi la plej altan gradon B
sen subjekto ŝajnis al mi, ke mi denove kuŝas en la Egipta piramido Z ŝajnis, ke tio ne estas tero, sed ora nubo B ŝajnas Al mi, ke mi la patron mian vidas Z subite, ŝajnis al li, ke iu mano tuŝetis de poste lian kapon B jen, ŝajnas, ili. Haltu! Kiu iras? Z la malbela rano aŭskultis kaj — kiel ŝajnis — komprenis ŝiajn vortojn Z
2 esti opiniata, kredata aŭ supozata, kvankam ne certa:
kun adjektiva aŭ substantiva predikativo nia ĝojo kaj entuziasmo eble ŝajnos al ili naiva kaj infana Z terure gajaj ŝajnis al ili iliaj propraj ŝercoj Z plej stranga ŝajnis al ĝi tio, ke la pilko preferis alian Z eble ŝajnos stranga, ke Z
sen predikativo ŝajnas al mi, ke ŝi estas tuj preta por ĉiuj komplezoj Z ŝajnas al mi, ke la afero nun iros en ordo Z ŝajnas al mi, ke estis inter ili la kronprinco B la kreado de taŭga kaj vivipova lingvo ne estas tiel facila afero, kiel al multaj ŝajnas Z ankaŭ via patrino, ŝajnas, estas bonega virino B
ŝajna erariga pro sia ekstera aspekto, kiu ne estas konforma al la interna kerna esenco; prezentanta nur eksteran supraĵan similecon kun io alia: sed tiu silento estis nur ŝajna Z ŝajna potenco ŝajna kontraŭeco ŝajna malŝato kliniĝado antaŭ ŝajnaj aŭtoritatoj Z la ŝajna valoro de miaj tradukoj tiam multe pligrandiĝus Z pro la ŝajna nur ekstera apartenado al malsamaj religioj Z ili renkontis sin ĉi tie kvazaŭ hazarde kaj kun ŝajna kolero atakis unu la alian Z
ŝajne
1 nur en ŝajna maniero, sed ne laŭ la realo: ŝajne sana malmultaj el vi konas la historion de la unuaj dek jaroj, kiuj konsistis el senfina, ŝajne tute sensukcesa semado Z
2 verŝajne; kredeble; videble: ŝajne li bone konis la domon el diversaj proponoj ni analizis nur unu — la ŝajne plej bonan Z tiuj fratoj disiĝis ŝajne por ĉiam en malamikajn grupetojn Z Jakobo kaj Kefas kaj Johano, kiuj ŝajne estis kolonoj NT
ŝajno ekstera aspekto, kiu povas erarigi aŭ erarigas pri la realaj ecoj: ŝajno trompas Z ŝajnon ne fidu, juĝi ne rapidu Z la ŝajno ĉiam estos kontraŭ mi Z kontraŭ ĉia ŝajno tio estis ja virino sen plej eta ŝajno de rifuzem’ KKa sub ŝajno de pieco li palpas la virinojn
ŝajn prefikso ŝajna. ➞ ŝajnafikso, ŝajnakacio, ŝajnangosturo, ŝajnbero, ŝajnbulbo, ŝajndrupo, ŝajnfago, ŝajnfrukto, ŝajnhisto.
ŝajniga prezentanta ŝajnigon: ŝajniga rideto ŝajniga ektimo
ŝajnigi
1 prezenti sin sub mensoga aspekto por erarigi pri la realeco: unu ŝajnigas sin riĉa, havante nenion MT malsana li ŝajnigis sin KKa bone, ni ankaŭ ŝajnigu nin malsaĝaj Z vi ŝajnigas vin kokete naivaj Z
2 imiti senton, agon aŭ staton por trompi pri sia vera humoro aŭ intenco: ŝajnigi amon B ŝajnigi indignon B ŝajnigi koleron CPi ŝi ŝajnigas kvazaŭ ŝi ploras Z se eble poste trovos mi utila Ŝajnigi, ke mi perdis la prudenton Z ni ŝajnigu, kvazaŭ ni tute ne scias, kia homo li estas Z ŝiaj sentoj estas pli bonaj ol kiel ŝi ŝajnigas Z pastroj, kiuj ŝajnigante piecon kaj sobrecon, ŝtelas la oferojn de la altaroj B en miaj vortoj oni vidus nur ian «modestecon» (veran aŭ ŝajnigitan) Z ili fariĝis ĝemoj, parte veraj, parte ŝajnigitaj B ➞ simuli.
3 trompe imiti la eksteran aspekton de iu: li ordonis al ili ŝajnigi forkurintojn B li nur ŝajnigas la harditon ➞ afekti.
ŝajnigo, ŝajnigado ago de iu, kiu ŝajnigas: ŝajnigado de indiferenteco ŝajnigado de amo
verŝajna tia, ke ĝi ŝajnas (kaj probable estas) vera: tio estas la plej verŝajna Z la vera iafoje estas ne verŝajna ➞ kredebla, kredinda, probabla.
verŝajne laŭ ĉia probableco: ĉirkaŭ la 10a de Julio mi verŝajne forveturos al Germanujo Z tio verŝajne estas speco de ĝardena kreskaĵo Z mia situacio devigos min konservi plenan neŭtralecon kaj verŝajne silenti Z vi verŝajne estas pli saĝa ol mi Z verŝajne tial, ke la viroj estas viroj Z