PIV Reta Vortaro

PIV 2020 · 13454

riĉ/a

1 Posedanta multon da propraĵo: riĉa bankiero ; kiam oni estas riĉa, oni havas multajn amikojn ; ŝajnigi sin riĉa, nenion havante ; oni estas riĉa neniam sufiĉe ; riĉa estas tiu, kiu ŝuldas al neniu ; Abram estis tre riĉa je brutoj, arĝento k oro ; () riĉa zorgas pri ĉampano, malriĉa pri pano .

2 Karakterizata de sia granda valoro, sia alta prezo: riĉa magazeno , palaco, domo, meblaro, brodaĵo; riĉa havo , heredaĵo , lukso ; aŭ plej riĉa stato aŭ plena malsato ; riĉa ofero, rekompenco; () riĉa (riĉula) kvartalo; muzeo riĉa je ĉefverkoj.

3 Abunde entenanta materian valoraĵon: regiono riĉa je riveroj k lagoj; erco riĉa je kupro; () riĉa grundo; riĉa rikolto ; riĉa miksaĵo (kun forta proporcio da benzinvaporo); (analoge) post 15 minutoj aperis riĉa ŝvitado .

4 Abunde provizita per spiritaj valoraĵoj: li estas riĉa je scio k sperto; riĉa je esperoj, promesoj; aventuro riĉa je instruoj; principo riĉa je konsekvencoj; (analoge) lingvo riĉa ( je vortoj); riĉa programo (enhavanta multajn interesajn erojn).

5 Entenanta grandan proporcion da graso, sukero : riĉa dieto; riĉa manĝaĵo, saŭco.

6 ( sensaĵoj) Donanta impreson de abundeco, pleneco, profundeco: riĉaj koloroj; la riĉaj harmonioj de la orkestro; estas parfumoj riĉaj, triumfaj k satanaj ; riĉaj rimoj.

riĉe. En riĉa maniero: sinjorino, tre riĉe vestita ; riĉe dotita filino; kameloj, riĉe ŝarĝitaj per trezoraĵoj ; () la konscio, ke ili solaj havas la veran Dion, riĉe rekompencas ilin eĉ pro la plej grandaj suferoj .

riĉo

1 Riĉeco: feliĉo k riĉo envion elvokas .

2 Riĉaĵo: potenculoj akiras riĉon .

riĉaĵo. Grandvalora havaĵo: li heredis grandan riĉaĵon ; vian riĉaĵon k viajn trezorojn mi fordonos al rabado ; ili forportas sur la dorso de junaj azenoj siajn riĉaĵojn ; () honesteco estas mia sola riĉaĵo.

riĉeco. Stato de iu, io riĉa: kontenteco estas pli bona ol riĉeco ; en lia reĝurbo kolektiĝis tia riĉeco, kian oni nenie povus trovi ; granda riĉeco montriĝis ĉie en la kastelo .

riĉega. Eksterordinare riĉa: riĉega financisto ( milionulo); () tio alportas al nia afero riĉegajn fruktojn .

riĉigi. Fari iun, ion riĉa: lia inventaĵo lin ne riĉigis; riĉigas ne enspezo, sed prudenta elspezo ; riĉigita uranio (en kiu la izotopo 235 estas en pli granda proporcio ol en la natura uranio).

riĉiĝi. Iĝi riĉa: kiu riĉiĝas, tiu fieriĝas ; de E. ankoraŭ neniu riĉiĝis ; riĉiĝinta komercisto; () de legado sen atento ne riĉiĝas la prudento .

riĉulo. Homo riĉa: riĉulo havas grandan parencaron ; riĉulo veturas, malriĉulo kuras ; estas pli facile por kamelo iri tra trueton de kudrilo, ol por riĉulo eniri en la regnon de Dio .

malriĉa

1 Posedanta nenian aŭ malmultan havaĵon: malriĉa kiel muso preĝeja ; sur la strato iris malriĉa knabino kun nudaj piedoj ; via okulo fariĝos malfavora kontraŭ via malriĉa frato ; feliĉaj estas la malriĉaj en spirito! .

2 Karakterizata de malgranda aŭ nenia valoro: malriĉa kabano , robo; mi loĝas en unu el la plej malriĉaj stratoj de Varsovio ; () la plej malriĉan aspekton havis la subtegmenta ĉambreto ; malriĉa dekoracio por tia teatra ĉefverko!. povra.

3 Enhavanta neniom aŭ malmulton da valoraĵoj: lando malriĉa je karbo; penege tiri nutraĵon el malriĉa tero; malriĉaj stepoj; malriĉa miksaĵo, gaso; () nia juna literaturo estas ankoraŭ tro malriĉa je originalaj verkoj ; malriĉaj dialektoj . magra.

malriĉe. En malriĉa maniero: malriĉe vestita; ofte saĝulo vivas malriĉe k malsaĝulo feliĉe .

malriĉeco. Stato de iu, io malriĉa: malriĉeco ne estas malvirto ; profunda malriĉeco; li trinku k forgesu sian malriĉecon; malriĉeco sidis en la vesta ŝranko k en la manĝaĵkorbo . mizero, paŭperismo.

malriĉigi. Fari malriĉa: donado de almozoj neniam malriĉigas .

malriĉiĝi. Iĝi malriĉa: alia tro avaras, k tamen malriĉiĝas ; ne amu dormon, por ke vi ne malriĉiĝu .

malriĉulo. Homo malriĉa: malriĉulo parencojn ne havas ; al malriĉulo infanoj ne mankas ; de malriĉula manĝo ni guston ne scias .

neriĉa. Ne havanta grandan riĉaĵon.

novriĉulo. Homo, kiu ĵus riĉiĝis k vantiĝas je tio.