PIV 2026 · Artikolo 1747
bazo
Derivaĵoj en la artikolo 21
bazo
1 malsupra subportanta parto de objekto: bazo de vazo bazo de statuo bazo de kolono MT bazo de muro bazo de turo arĝentajn bazojn li faris sub la tabuloj MT ĉe la bazo de la altaĵo staris malgranda domo Z oni renversas montojn de ilia bazo MT sur kio estas enfortikigitaj ĝiaj bazoj de la tero MT ➞ fondo, fundo, fundamento, grundo, infrastrukturo, piedestalo, soklo.
1 Ne uzu bazigi anstataŭ bazi.
2 (figurasence) tio, sur kio estas konstruita io spirita aŭ mensa; la esenca principo aŭ ĉefa deirpunkto: la bazo de teorio la bazo de sistemo la bazo de kredo imitemo estas la bazo de la socia vivo la Biblio estis la ĉefa bazo, sur kiu la lingvoj literaturiĝis Z ne ekzistas terno sen nazo nek fakto sen bazo Z fari ion apogante sin sur leĝa bazo Z via suspekto havas nenian bazon
3 ANAT BOTA malsupra parto de organo, aŭ parto, per kiu organo alteniĝas al sia portilo: la krania bazo bazo de folio ➞ apekso, malbazo.
5 MATE unu el la lateroj de plurangulo, konvencie elektita: la bazo estas orta al la alto
6 MATE pri vektora spaco lineare nedependa aro de elementoj, kiuj generas tiun tutan spacon.
8 MATE en nombrosistemo la kvanto da disponeblaj unuciferaj nombroj, kaj do la valoro de la nombro skribita kiel 10:nombrosistemo kun la bazo dek estas dekbaza dekuma nombrosistemo kun la bazo du estas dubaza duuma, binara 4
10 TEKN en triangulado el la lateroj efektive mezuritaj sur la grundo, tiu, el kiu oni kalkulas la ceterajn elementojn per simpla angulmezurado.
12 ARME fortike defendata pozicio, servanta kiel apogpunkto, provizejo, arsenalo, deirpunkto k.c.: bazo de operacoj bazo de raketoj ➞ aerbazo, marbazo.
14 POLI tuto de la simplaj aktivuloj de partio aŭ sindikato: la bazo ne sekvis la decidon de la stabo provizi la bazon per agitvortoj
15 SPOR difinita loko, de aŭ al kiu la ludantoj moviĝas. Sin. hejmo 4.
16 SOCI tuto de la formoj de produktado de difinita socio.
18 BIOL nukleobazo.
baza rilata al bazo: baza masonaĵo baza tavolo bazaj aktivuloj
bazi tr konstrui, starigi aŭ apogi ion sur io, kiel sur bazo: bazi turon sur la roko mi bazas mian opinion sur la diro, ke FDi sin bazi sur la kutimo anĝelo diras al li, ke liaj sonĝoj estas bazitaj sur realaĵo Z ĉu mi povas nomi amo tion, kio ne estas bazita sur estimo ? Z ĝi estas specialaĵo de Esperanto bazita sur pure praktikaj konsideroj Z la ekstera simpleco de la magazeno estis bazita sur la propra intenco de ĝia posedanto Z ➞ fondi, fundamenti, kuŝi 1, radiki.
bazado ago de iu, kiu bazas: bazado de sia vivo sur la arto
bazeco KEMI = (prefere) alkaleco.
baziĝi havi kiel bazon: domo, kiu baziĝas sur argiltavolo nia metodo baziĝas sur la praktiko
aerbazo ARME flughaveno uzata kiel bazo 12 por armeaj aviadiloj.
datumbazo KOMP datumaro tiel organizita, ke la datumoj estu facile kaj rapide troveblaj kaj eventuale ŝanĝeblaj: rilata datumbazo
dekbaza MATE dekuma.
dubaza MATE duuma.
elbaza BOTA kreskanta el la bazo 3 de organo: elbazaj folioj kreskas el la baza ĉeradika parto de la tigo
folibazo baza parto de folio ĉirkaŭanta la tigon, kiel ĉe la poacoj.
greftobazo AGRI baztrunko.
malbazo ANAT BOTA apekso.
marbazo ARME bazo 12 en haveno, kie endokiĝas militŝipoj.
nukleobazo KEMI BIOL organika molekulo, havanta ciklon kun atomoj de karbono kaj nitrogeno; unu el la konsistaĵoj de la nukleaj acidoj: en la nukleaj acidoj estas du specoj de nukleobazoj: purinoj adenino kaj guanino kaj pirimidinoj citozino, timino kaj uracilo Sin. bazo 18. ➞ deoksiribonuklea acido, ribonuklea acido.
senbaza tia, ke al ĝi mankas bazo: senbaza pretendo senbaza teorio la princo ne senbaze suspektis, ke oni volis lin trompi B
surbaze de uzante informojn, sperton k.s. kiel bazon: surbaze de viaj informoj, mi konkludas
ŝildobazo HERA figuro en formo de horizontala larĝa strio en la malsupra parto de blazonŝildo, tuŝanta ĝian malsupran randon.
ŝminkobazo kolora ŝmiraĵo, kiun oni ŝmiras sur la haŭto kaj sur kiu oni aldonas la aliajn ŝminkojn.